شاخص‌ارزيابي تامین‌كننده‌:/پایان نامه درباره تکنیک‌های MADM

تعيين شاخص‌هاي انتخاب تامين‌كننده

سازمان‌ها معمولا پتانسيل تامين‌كننده را ارزيابي مي‌كنند و جهت اين ارزيابي شاخص‌هايي را به كار
مي‌برند اين شاخص‌ها با توجه به نوع فعاليت و كسب و كار، استراتژي‌هاي سازمان، نوع ساختار تامين‌كننده و…  تعيين مي‌گردد. با توجه به پيچيده‌تر شدن كسب و كارها و تاثير گذاري عوامل بسيار زياد در موفقيت سازمان‌ها، فرايند انتخاب تامين‌كننده اصولا شامل بيش از يك معيار مي‌باشد. بنابراین فرايند انتخاب تامين كننده يك مساله تصميم‌گيري چند شاخصه است. مديران خريد، در ابتدا تامين كنندگان خود را توسط سه شاخص اوليه قيمت، كيفيت و زمان تحويل ارزيابي مي‌كنند. اين سه شاخص اصولا اساسي‌ترين و بحراني‌ترين شاخص‌ها توسط سازمان‌هاي خريدار مي‌باشد. اگر چه اين سه شاخص براي اكثر سازمان‌ها در فرايند خريد صادق است اما ممكن است همه شاخص‌هاي لازم را در برنگيرد. بنابراين براي انتخاب تامين‌كننده تحليل‌هاي عميق‌تر از توانايي‌هاي آنها و مطالعات بيشتر جهت ارزيابي درست آنها لازم است. در گذشته پژوهش‌های بسيار زيادي به منظور شناسايي شاخص‌هاي مورد نياز در انتخاب تامين‌كننده انجام پذيرفته است. اولين مطالعه توسط ديكسون]32 [ انجام شد. وي خلاصه‌اي از يك ليست شامل حداقل 50 عامل مختلف را كه توسط نويسندگان بيان شده بود، جهت بررسي در تصميمات انتخاب تامين‌كننده تهيه نمود.

ديكسون پرسشنامه هايي را براي 213 نماينده و مدير فروش در سراسر آمريكا فرستاد و از اين تعداد 170 عدد را دريافت كرد. خلاصه يافته‌هاي ديكسون درباره شاخص‌ها و اهميت آنها در جدول 2-2 آمده است. همان طور كه مشاهده مي‌شود، ديكسون شاخص‌ها را اولويت‌بندي نمود. وي به معيار كيفيت بيشترين امتياز و به معيار خريد‌هاي آتي با توافق دو جانبه، كمترين امتياز را داد. پژوهش‌های بعدي در اين زمينه به شدت متاثر از كار ديكسون بوده است به نوعي گسترش آن محسوب مي‌گردد.

جدول 2-1: شاخص‌هاي ارزيابي تامین‌كننده‌ي ديكسون، منبع: ]32[

اهميت زياد ( قابل توجه) اهميت متوسط اهميت پايين
كيفيت وضعيت مالي خريد‌هاي آتي با توافق دو جانبه
تحويل به موقع شباهت روش‌هاي تامين‌كننده درعمليات  
عملكرد گذشته سيستم ارتباطي تامين‌كننده  
ضمانت‌ها و سياست‌هاي تضمين كالا موقعيت و اعتبار در صنعت  
ظرفيت و امكانات توليد مطلوبيت براي انجام معامله با تامين‌كننده  
قيمت خالص مديريت وسازمان تامين‌كننده  
توانايي فني كنترل عمليات  
  خدمات پس از فروش  
  تمايل و علاقه مندي تامين‌كننده  
  اثر ايجاد شده توسط پرسنل تامين‌كننده در خريدار  
  توانايي بسته بندي  
  سوابق روابط كاري  
  موقعيت جغرافيايي  
  مقدار معاملات انجام شده در گذشته  
  ميزان استفاده از كمك‌هاي آموزشي  

 

ویلیام دمپسی ]23[، 20 معيار ارزيابي تامين‌كننده را مورد بررسي قرار داده است. وي معتقد است كه  اهميت شاخص انتخاب مهمتر از ساير بخش‌هاي فرايند انتخاب تامين‌كنندگان است. دمپسي شاخص‌هاي ارزيابي و انتخاب فروشندگان را به دو دسته شاخص‌هاي صريح شامل توانايي تحويل به موقع، كيفيت، قيمت و خدمات تعمير، توانايي فني وعملكرد گذشته و… و شاخص‌هاي ضمني شامل شهرت، موقعيت مالي، شباهت رويه‌هاي كاري ارتباطات و تمايل تامين‌كننده به خريدار و… تقسيم بندي نمود. دمپسي همچنين سه عامل را موثر در شاخص‌هاي انتخاب و استراتژي‌هاي خريد مي داند كه عبارتند از:

1- عوامل خاص مخصوص صنعت

2- عوامل سازماني

3- عامل اثر گذاري شاخصها بر يكديگر