آموزش جرأت ­ورزی:”پایان نامه درباره آموزش جرأت ورزی در رابطان بهداشت”

دانلود پایان نامه

کارکردهای جرأت­ ورزی

مهارت ابراز وجود(جرأت­ورزی) به فراخور موقعیت، چند هدف را برآورده می­سازد. استفاده ماهرانه از ابراز وجود به فرد کمک می­کند تا:

  • جلوی پایمال شدن حقوق خود را بگیرد.
  • تقاضاهای نامعقول دیگران را رد کند.
  • بتواند از دیگران درخواست­های معقولی کند.
  • با مخالفت­های نامعقول دیگران برخورد درست و مؤثری نماید.
  • حقوق دیگران را به رسمیت بشناسد.
  • رفتار دیگران در برابر خود را تغییر دهد.
  • از تعارضات پرخاشگرانه غیر ضروری خودداری کند.
  • در هر موردی موضع خود را با اعتماد به نفس و آزادانه مطرح کند(محبی و همکاران، 1388).

 

2-1-3-4- آموزش جرأت­ورزی

برنامه آموزش جرأت­ورزی بدین منظور طرح ریزی می­شود تا عقاید و رفتارهای جرأت­مندانه افراد را بهبود بخشد به طوری که آن­ها بتوانند با دیدی بهتر به خود نگریسته، به خود اعتمادی برسند، به طور مناسب عواطف و تفکرات فردی خود را نشان دهند و در نتیجه روابط میان فردی مؤثرتری را با دیگران برقرار نمایند(آلبرتی و امونز[1]، 2001؛ لاندازابل[2]، 2001؛ وستون و ونت[3]، 1999). هدف آموزش قاطعیت یا جرأت­ورزی، یاد دادن هنر ارتباط عمیق با دیگران، برخورد جدی با کار، زندگی و تسلط بر خویش است. این آموزش به طور گسترده­ای برای سنین مختلف و پیش­زمینه­های متفاوت مورد استفاده قرار گرفته است. تأثیر مثبت آن روی قاطعیت، عزت­نفس، خود، تعاملات بین فردی، مهارت­های ارتباطی و اعتماد بین زوجین و نیز کاهش میزان اضطراب اجتماعی دیده شده است(صاحب الزمانی، 1388). ولپی[4](1958)، اولین کسی بود که اصطلاح جرأت­ورزی(ابراز وجود) را به کار برد و اصل بازداری دو جانبه رامطرح ساخت. هدف آموزش جرأت­ورزی این است که به افراد کمک کند تا دیدشان را نسبت به خود تغییر دهند، ابراز وجودشان را افزایش دهند، به طور معقولی خلق و خو و افکارشان را بیان کنند و از این طریق بر اعتماد به نفس خود بیفزایند(همان منبع: 4). آموزش جرأت­ورزی بر اساس این فرضیه عمل می­کند که داشتن روابط بین فردی سالم در انسجام و تکامل شخصیتی فرد نقش اساسی دارد. بک بر اساس تحقیقات رابرت آلبرتی که در زمینه قاطعیت درمانی شهرت جهانی دارد، چنین اظهار می­نماید: آموزش قاطعیت به نام­های یادگیری مهارت­های اجتماعی و رفتار درمانی در زمینه قاطعیت شناخته شده و بر اساس تئوری گشتالت پایه گذاری گردیده است(محبی و همکاران، 1388). کاپلان و سادوک در زمینه آموزش قاطعیت چنین اظهار می­دارند که قاطعیت درمانی یکی از آموزش­های مهارت اجتماعی است که به فرد آموزش می­دهد چگونه در موقعیت­های مختلف اجتماعی به صورت مناسب واکنش نشان داده، عقیده و نقطه نظرات خود را به روشی پذیرفته شده ابراز دارد(همان منبع).

آموزش ابراز وجود یک شیوه مداخله­ی ساخت یافته­ای است جهت بهبود اثر بخشی روابط اجتماعی و از این روش برای درمان اختلال­ها، اضطرابی و ترس­های مرضی در کودکان، نوجوانان و بزرگسالان استفاده می­شود. این رویکرد خاص، صرفاً برای افرادی که مشکلات بالینی دارند به کار برده نمی­شود بلکه در حد وسیع در دنیای روابط انسانی از قبیل: آموزش و پرورش، بازار کار، اقتصاد، تولید و تجارت به ویژه در حوزه­های فروش و مدیریت نیز مورد استفاده قرار می­گیرد(فلاح زاده، 1388). برنامه­های آموزشی متعددی برای گروه­های سنی و مسائل مختلف وجود دارد. ریشه اصلی آنها به ظهور رفتار درمانی در عرصة روان­شناسی برمی­گردد. هدف به کارگیری تکنیک­های متعدد در آموزش ابراز وجود معطوف بر افزایش بهبودی روابط اجتماعی، احقاق حقوق و نهایتاً افزایش سلامت روانی و رضایت شخصی می­باشد(طباطبایی، 1378: 3). فرایند­های سازگاری در زمینه ارتباطات مفید اجتماعی شکل می­گیرد و اجتماعی شدن و یادگیری مهارت­های جرأت­ورزی زمینه افزایش سازگاری را فراهم می­نماید. تحقیقات گوناگون نشان می­دهد که بین کمبود مهارت­های اجتماعی و بروز اختلالات رفتاری در آینده رابطه وجود دارد(ثابتی و شهینی ییلاق، 1377).

آموزش جرأت­ورزی یک روش چند محتوایی رفتاری است و اجزای درمانی آن عبارتند از راهنمایی[5]، ایفای نقش[6]، الگوسازی[7]، پس­خوراند[8]، تمرین و مرور رفتاری[9] به صورت تجسمی و عینی(بیان زاده و همکاران، 1382). آموزش جرأت­ورزی تکنیکی است که از طریق آن افراد می­آموزند که چگونه آرام باشند و در موقعیت­های متفاوت اجتماعی به طور مناسب و خوشایند، ارتباط برقرار سازند(تیلور[10]، 1995). اولین بار سالتر[11](1991)، به درمان اضطراب با روش آموزش مهارت جرأت­مندانه پرداخت. تأکید وی در این روش بر بیان احساسات، اظهار عقیده مخالف، پذیرش و تمجید از طرف دیگران و استفاده از ضمیر من و حاضر جوابی بوده است(محمودی عالمی و همکاران، 1383). روش­های متعددی برای درمان اضطراب جهت افزایش عملکردهای تحصیلی و شغلی وجود دارد که یکی از آن­ها آموزش مهارت­های جرأت­ورزی است(عباس­نیا، 1379). به نظر می­رسد وجود همزمان قاطعیت پایین و اضطراب بالا در دانش آموزان باعث اختلال در عملکرد تحصیلی، وقفه در یادگیری، تضعیف توانایی و عدم شکوفایی استعدادهایشان شده و نه تنها سلامت روان آن­ها را به خطر می­اندازد بلکه آنان را از یک زندگی سالم و شکوفا محروم می­کند(شریفی راد و همکاران، 1390). جرأت­ورزی به علت نتایج مثبتی که به همراه دارد یک رفتار باارزش محسوب می­شود، نتایجی از قبیل: افزایش مهارت­های رهبری، افزایش رضایت شغلی، دستیابی به استقلال واقعی، موقعیت حرفه­ای، قدرت و اختیار، اجتناب از اهمال و مسامحه در مراقبت از بیمار، کاهش استرس شغلی، افزایش کارایی در زمان تغییر شرایط و آگاهی و بینش وسیع­تر راجع به عواملی که در سبک­های پاسخ­گویی ضروری می­باشد(تقوی لاریجانی، 1388).

(فروتن، 1380)، در تحقیق خود اشاره کرد برنامه­های آموزش مهارت­های اجتماعی که زیر مجموعه­ای از آموزش مهارت­های زندگی هستند در موارد زیر تأثیر دارد:

  • رفتارهای اجتماعی مثبت در مدارس(تعامل اجتماعی مثبت بین همسالان)
  • افزایش حمایت همسالان
  • افزایش توانایی حل مسأله
  • خود خواهی
  • کاهش خشم، اضطراب، افسردگی، عزت­نفس، کم رویی، رفتار بزهکارانه
  • مقابله با بحران
  • رویارویی اجتماعی
  • افزایش جرأت­ورزی

خود پنداره مثبت، مهارت­های کلامی و غیرکلامی اجتماعی مثبت و مناسب

[1] – Alberti and Emmons

[2] – Landazabal

[3] – Weston and Went

[4] – Wolpe

[5]  -guidance

[6]  -role playing

[7]  -modeling

[8]  -feed back

[9]  -behavioral rehearsal

[10] – Taylor

[11] – Salter

دانلود پایان نامه

Author: مدیر سایت